10 tips voor trainers over het begeleiden van oefeningen

In het kort: Hoe begeleid je oefeningen tijdens een training?

Een oefening effectief begeleiden vraagt aandacht voor de introductie, de begeleiding tijdens het oefenen en de nabespreking. Maak het leerdoel duidelijk, motiveer deelnemers, begeleid subgroepen actief en koppel leerervaringen aan de praktijk. Met deze 10 tips kun je oefeningen tijdens een training of workshop doelgericht begeleiden.

In dit artikel vind je 10 tips voor trainers om oefeningen tijdens een training of workshop optimaal te begeleiden.

Hoe introduceer je een oefening tijdens een training?

Het doel van de introductie is dat deelnemers weten:

• wat ze gaan doen
• waarom ze dit gaan doen
• en hoe lang het duurt

En niet onbelangrijk: dat ze zin hebben om met de oefening aan de slag te gaan.

Hoe motiveer je een oefening als trainer?

Motiveer je oefening vooral door :

• aan te sluiten bij de leerdoelen van de deelnemers
• de oefening te koppelen aan hun werksituatie
• aan te geven wat de oefening hen gaat opleveren

Hoe maak je het leerdoel van een oefening zichtbaar?

Maak het leerdoel van de oefening letterlijk zichtbaar, bijvoorbeeld door het op een whiteboard te schrijven.

Hierdoor worden de deelnemers er voortdurend aan herinnerd en kun je gedurende de oefening gemakkelijker naar het doel verwijzen.

Waarom start je een oefening met een demonstratie?

Wanneer u de deelnemers een oefening in subgroepen laat doen, start dan met een plenaire demonstratie. Hiermee maakt u de werkwijze direct inzichtelijk.

Tevens geeft u de deelnemers praktische inhoudelijke informatie mee, waardoor u het leerniveau in de subgroepen aanzienlijk verhoogt.

Welke rol speelt de trainer als persoon bij het begeleiden van oefeningen?

De effectiviteit van de trainer beïnvloedt de leerresultaten in sterke mate.

• In hoeverre maakt u contact met uw deelnemers?
• Welke interventies zet u (niet) in?
• Hoe zit u in uw vel en welke energie straalt u uit?

Hoe begeleid je subgroepen actief?

Wanneer de deelnemers in subgroepen werken, loop dan langs de groepjes. Houd het leerproces in de gaten, stuur bij en geef feedback.

Doe dit bij een onzekere groep met zachte hand, met pittige types kunt u directief interveniëren.

Laat uw deelnemers profiteren van uw kennis en kunde!

Post-HBO Train de Trainer Opleiding Trainen met Ziel en Zakelijkheid

Word Trainer Persoonlijke Ontwikkeling, Leiderschap, Communicatieve en Management vaardigheden

Verdiepende en praktijkgerichte train de trainer opleiding waarin je leert trainen op de bovenstroom en onderstroom van leren en ontwikkelen, en je persoonlijke impact als trainer vergroot.

NOBTRA erkende opleiding.

Bekijk de Train de Trainer Opleiding

Hoe kun je als trainer ‘pannenkoeken bakken’?

Oefeningen verlopen niet altijd zoals u ze gepland heeft. Van elke situatie valt echter te leren.

Soms moet u de pannenkoek daarvoor aan de andere kant bruin bakken: Wat valt er te leren van het veranderde verloop van de oefening?

Hoe kalmeer je als trainer het mannetje op je schouder?

Vrijwel iedereen heeft een onzichtbaar mannetje op de schouder zitten, die ons te pas en te onpas van commentaar voorziet.

Onderzoek hoe u dit mannetje kunt kalmeren, zodat u uw energie volledig op uw training kunt richten.

Hoe bespreek je een oefening na tijdens een training?

De nabespreking van een oefening vraagt doorgaans de meeste vakmanschap van de trainer/workshopleider.

• Hoe zet je praten om in leren?
• Hoe creëer je in zo’n kort mogelijke tijd zoveel mogelijk leermomenten?

Hoe blijf je doelgericht tijdens de nabespreking?

Gebruik het doel van de oefening als leidraad voor uw interventies.

• Is de ontstane discussie uitermate relevant in het kader van het doel van de oefening? Laat hem dan vooraf lopen, ook al kost het extra tijd.
• Worden zijpaden aangesneden? Kap dan direct af met verwijzing naar het doel.

Hoe bereid je nabesprekingvragen voor?

Denk in de voorbereiding van uw training of workshop na over de nabesprekingsvragen.

• Waar wilt u dat de nabespreking over gaat?
• Wat is de toegevoegde waarde van de plenaire nabespreking ten opzichte van de besprekingen in de subgroepen?

Hoe let je tijdens de nabespreking op de groepsenergie?

Als de nabespreking te lang duurt en niet meer boeiend of leerzaam genoeg is, zakt de energie in de groep. Dit kunt u non-verbaal waarnemen.

Zet tempo als uw deelnemers weg beginnen te zakken.

Twijfelt u of u moet afkappen? Kijk dan eens hoe uw deelnemers er bij zitten.

Hoe maak je de koppeling met de praktijk?

Laat uw deelnemers reflecteren op hun leerervaringen in relatie tot hun werkpraktijk.

Wat nemen ze mee en wat gaan ze wanneer toepassen?

Veelgestelde vragen over het begeleiden van oefeningen tijdens een training

Hoe introduceer je een oefening tijdens een training?

Zorg dat deelnemers weten wat ze gaan doen, waarom ze dit gaan doen en hoe lang de oefening duurt. Het is daarnaast belangrijk dat deelnemers gemotiveerd zijn om met de oefening aan de slag te gaan.

Waarom is het belangrijk om het leerdoel van een oefening zichtbaar te maken?

Door het leerdoel bijvoorbeeld op een whiteboard te schrijven, worden deelnemers er tijdens de oefening voortdurend aan herinnerd. Als trainer kun je gedurende de oefening bovendien gemakkelijker naar het doel verwijzen.

Hoe begeleid je deelnemers die in subgroepen oefenen?

Loop tijdens het werken in subgroepen langs de groepjes, houd het leerproces in de gaten, stuur waar nodig bij en geef feedback. Zo kunnen deelnemers tijdens het oefenen profiteren van jouw kennis en kunde als trainer.

Hoe zorg je voor een leerzame nabespreking van een oefening?

Gebruik het doel van de oefening als leidraad voor je interventies en bereid vooraf relevante nabesprekingsvragen voor. Let tijdens de nabespreking ook op de groepsenergie en voorkom dat zijpaden te veel tijd innemen.

Hoe koppel je een oefening aan de werkpraktijk van deelnemers?

Laat deelnemers na de oefening reflecteren op hun leerervaringen in relatie tot hun eigen werkpraktijk. Bespreek wat zij uit de oefening meenemen en wat zij wanneer willen gaan toepassen.

Over de auteur: Silvia Blankestijn

Trainer, opleider en specialist in opleidingen. Meer dan 35 jaar ervaring met het opleiden van coaches, trainers en teamcoaches in het ontwikkelen van professionele vaardigheden.

Waar kun je meer leren over het vakmanschap van trainer?

Blankestijn & Partners biedt Trainer Opleidingen op alle vier de competentieniveaus, om je trainersvakmanschap (nog verder) ontwikkelen. Kijk bijvoorbeeld eens naar:

• Post-HBO Train de Trainer Opleiding: Trainen met Ziel en Zakelijkheid (Post-HBO, NOBTRA erkend)
• Teamcoach Opleiding: Systemisch Werken met Teams (Post-HBO, NOBCO, NOBTRA erkend)

Of meld je aan voor onze gratis Train-de-Trainer Workshop.