Intervisie: De 10 Stappen Methode

In het kort: Hoe werkt de 10 Stappen Methode voor intervisie?

De 10 Stappen Methode is een gestructureerde intervisiemethodiek waarmee collega’s een praktijksituatie onderzoeken en een intervisievraag verhelderen. In tien stappen stellen deelnemers vragen, onderzoeken ze de kern van het probleem en helpen ze de casusinbrenger om zijn situatie opnieuw te bekijken. De methode is ook geschikt voor beginnende intervisiegroepen en duurt volgens het beschreven schema 75 minuten.

De 10 stappen methode biedt de intervisiegroep een gedegen structuur voor het intercollegiaal uitvragen en herdefiniëren van een intervisievraag. De casusinbrenger krijgt nieuwe inzichten in zijn eigen rol en bijdrage aan het probleem van de casus, waardoor hij een nieuwe aanpak kan kiezen.

De tien-stappen methode intervisie

Wat is de 10 Stappen Methode en wanneer gebruik je deze bij intervisie?

De 10 stappen methode is door zijn gedegen structuur heel geschikt voor een intervisiegroep met mensen die nog geen of weinig ervaring met intervisie hebben. De gestructureerde stappen van deze intervisiemethode dragen niet alleen bij aan een leerzame casusbespreking, de stappen dagen de intervisieleden ook uit om ‘intervisievaardiger’ te worden.

Met de 10 stappen methode worden de intervisieleden ‘intervisievaardiger’ doordat ze leren om

  • Gestructureerd en methodisch om te gaan met lastige casuïstiek
  • Te luisteren zonder te oordelen
  • Vragen te stellen die de probleemsituatie helpen doorgronden en verhelderen
  • Een casus van een ander niet (minder) door de eigen bril te ‘beoordelen’.

Een nadeel van de 10 stappen methode is dat 10 stappen relatief veel tijd vraagt voor de bespreking van een casus.

Wat zijn de 10 stappen van deze intervisiemethode?

De 10 intervisie stappen van deze methode zijn:

  1. De casusinbrenger beschrijft zijn probleemsituatie
  2. De intervisiegenoten formuleren verhelderende vragen
  3. De casusinbrenger waardeert de ingebrachte vragen
  4. De casusinbrenger beantwoordt de vragen
  5. Aanvullende vragenronde
  6. De intervisiegenoten definiëren de kern van het probleem
  7. De casusinbrenger herdefinieert zijn probleem
  8. Nieuwe aanpak en veranderbereidheid casusinbrenger
  9. Tips en adviezen
  10. Persoonlijke inzichten van de intervisiegenoten

Stap 1: Hoe beschrijft de casusinbrenger zijn probleemsituatie?

De casusinbrenger beschrijft kernachtig de probleemsituatie, en focust hierbij op zijn eigen rol en inbreng in deze situatie en het (ongewenste) effect dat in deze situatie ontstond.

De andere intervisieleden oefenen om naar het verhaal van de casusinbrenger te luisteren zonder te analyseren of oordelen. Ze reageren niet op het verhaal, ook niet non-verbaal.

De casusinbrenger sluit af met zijn intervisievraag.

Stap 2: Hoe formuleren intervisiegenoten verhelderende vragen?

Alle intervisieleden formuleren 3 open vragen om de probleemsituatie te verhelderen en concretiseren. Suggestieve vragen worden eerst omgezet in een open vraag.

De vragen dienen zich vooral te richten op het handelen van de casusinbrenger, zijn relatie met de betrokkenen en het resultaat van zijn handelen op de relatie en de inhoudelijke resultaten. Daarom zijn minimaal 2 van de 3 vragen hierop gericht. De 3e vraag mag gaan over de bredere context waarin de probleemsituatie zich voordeed.

Stimuleer de intervisiegenoten om uitdagende vragen te bedenken, die de inbrenger prikkelen om op een andere manier naar zijn casus te kijken.

Alle vragen worden op een flip-over geschreven. Hierbij is het aan te raden om de context-vragen op een aparte flip-over te schrijven.

Stap 3: Hoe waardeert de casusinbrenger de verhelderende vragen?

In de derde stap van de intervisie methode 10 stappen gaat de casusinbrenger bij de flip-over staan, en neemt bij zichzelf waar welke impact de verschillende vragen op hem hebben. Op basis hiervan waardeert hij de vragen met + (warm), + (neutraal), of – (koud), en zet dit bij de betreffende vraag op de flap.

Warm betekent dat de vraag hem raakt, aanzet tot denken, iets bij hem in beweging zet.

Neutraal houdt in dat de vraag wellicht wel interessant is voor de casus, maar de inbrenger weet niet of hij er persoonlijk iets mee kan.

Koud betekent dat de vraag hem niets doet, niet relevant is voor zijn intervisievraag of hem niets nieuws oplevert.

De intervisiegenoten reageren niet op de waardering. Ze kunnen de feedback wel gebruiken om hun vraagtechniek aan te scherpen.

Stap 4: Welke vragen beantwoordt de casusinbrenger?

De inbrenger beantwoordt de vragen die hij een + heeft gegeven. Hij mag zelf bepalen of hij ook enkele neutrale vragen wil beantwoorden. De inbrenger houdt zijn antwoorden kort en to-the-point.

De intervisiegenoten gaan niet met de inbrenger in discussie over zijn antwoorden.

Intervisiebegeleider worden?

Geef een boost aan je professionaliteit!

In de training Intervisiebegeleider ontwikkel je je begeleidersvaardigheden en leer je diverse intervisiemethodieken.

Intervisiebegeleider worden?

Stap 5: Hoe verloopt de aanvullende vragenronde tijdens intervisie?

Op basis van de antwoorden van de casusinbrenger mogen de intervisiegenoten aanvullende vragen stellen. Om deze stap in de intervisie qua tijd te beperken, kun je een maximale tijd of een maximaal aantal vragen bepalen.

Stap 6: Hoe bepalen de intervisieleden de kern van het probleem?

In de zesde stap van de intervisie methode 10 stappen bepalen alle intervisieleden, dus ook de inbrenger, wat volgens hen de kern van het probleem is van de ingebrachte intervisievraag.

Ieder spreekt zijn visie hardop uit, en verplaatst zich daarbij in de casusinbrenger: ‘De kern van mijn intervisievraag is …’ of ‘Mijn probleem in deze casus is …’.

Hierbij is het van belang dat de kern van het probleem niet buiten de casusinbrenger wordt gelegd, waardoor de verandering buiten zijn cirkel van invloed komt te liggen. Het gaat om het gedrag, de rol, de aanpak, communicatiestijl, emoties, overtuigingen, waarden, etc. van de inbrenger.

De verschillende zienswijzen kunnen eventueel op de flip-over worden genoteerd. De zienswijze van de inbrenger zelf wordt niet genoteerd. Er vindt geen discussie plaats.

Stap 7: Hoe herdefinieert de casusinbrenger zijn probleem?

Wanneer de zienswijzen op de flip-over genoteerd zijn, kan de inbrenger deze waarderen met warm, koud of neutraal.

Op basis van alle input van zijn intervisiegenoten herdefinieert de casusinbrengen zijn probleem. Regelmatig is dit al zo verhelderend voor de inbrenger, dat stap 8 en 9 van de 10-stappen intervisiemethodiek niet meer nodig zijn.

Stap 8: Hoe bepaalt de casusinbrenger een nieuwe aanpak en zijn veranderbereidheid?

Op basis van zijn nieuwe probleemdefiniëring geeft de casusinbrenger aan wat hij concreet gaat doen in de praktijk. Hierbij wordt hij kritisch bevraagd op zijn veranderbereidheid: Welke overtuigingen, emoties, en waarden houden zijn huidige aanpak in stand en welke helpen hem om zijn nieuwe aanpak daadwerkelijk in praktijk te brengen?

Stap 9: Wanneer geven intervisiegenoten tips en adviezen?

Hier mogen de intervisiegenoten dan eindelijk los met al hun tips en adviezen. Deze worden kort en krachtig verteld, en de inbrenger neemt eruit mee wat hem aanspreekt. Er vindt geen discussie plaats.

Stap 10: Wat leren de intervisiegenoten van de ingebrachte casus?

Essentieel bij intervisie is dat de intervisieleden niet alleen leren van eigen ingebrachte casuïstiek, maar ook van de casuïstiek van anderen. Daarom is er in de laatste stap van de intervisie methode 10 stappen in intervisie tijd voor een pas op de plaats en individuele reflectie:

  • Wat heb jij geleerd uit de casus van de inbrenger?
  • Wat neem jij hieruit mee naar jouw werkpraktijk?

Als afsluiting deelt ieder intervisielid een eigen persoonlijk inzicht naar aanleiding van de casus van de inbrenger.

Hoe ziet het tijdschema van de 10 Stappen Methode voor intervisie eruit?

Om de 10-stappen methode zorgvuldig te doorlopen zonder dat de energie uit de casuïstiek gaat, is het van belang om de tijd bij de verschillende stappen te bewaken. Onderstaand schema geeft je hierbij een goede houvast.

Schema 10 stappen methode intervisie75 minuten
Stap 1Beschrijving probleemsituatie5 min.
Stap 2Verhelderende vragen formuleren10 min.
Stap 3Waardering ingebrachte vragen5 min.
Stap 4Beantwoorden ‘warme’ vragen10 min.
Stap 5Aanvullende vragenronde10 min.
Stap 6Definiëringen kern van probleem5 min.
Stap 7Herdefiniëring probleemsituatie5 min.
Stap 8Nieuwe aanpak en veranderbereidheid10 min.
Stap 9Tips en adviezen10 min.
Stap 10Persoonlijke inzichten5 min.

Hoe ontwikkel je jezelf als begeleider van de 10 Stappen Methode?

Oefen jezelf in het stellen van verhelderende vragen, zodat je stap 2 van de 10 stappen methode goed kunt begeleiden.

Veelgestelde vragen over de 10 Stappen Methode voor intervisie

Wat is de 10 Stappen Methode voor intervisie?

De 10 Stappen Methode is een gestructureerde manier om met collega’s een praktijksituatie te bespreken. Deelnemers stellen verhelderende vragen, onderzoeken de kern van het probleem en helpen de casusinbrenger om zijn oorspronkelijke vraag opnieuw te formuleren. Daarna kan de inbrenger een nieuwe aanpak kiezen en delen de deelnemers hun leerinzichten.

Is de 10 Stappen Methode geschikt voor beginnende intervisiegroepen?

Ja. De duidelijke structuur maakt deze methode geschikt voor deelnemers met weinig of geen intervisie-ervaring. Ze oefenen met luisteren zonder oordeel, open vragen stellen en het onderzoeken van een casus vanuit verschillende perspectieven. De tien stappen bieden houvast bij het bespreken van een lastige praktijksituatie.

Hoe lang duurt de 10 Stappen Methode?

Volgens het beschreven tijdschema duurt een volledige bespreking 75 minuten. De methode bestaat uit tien stappen, waaronder het verhelderen van de casus, het waarderen van vragen, het herdefiniëren van het probleem en het bespreken van inzichten. Door de tijd per stap te bewaken, blijft de bijeenkomst gestructureerd.

Wat zijn warme, neutrale en koude vragen bij deze intervisiemethode?

Warme vragen raken de casusinbrenger of zetten hem aan het denken. Neutrale vragen kunnen relevant zijn, maar hun persoonlijke betekenis is nog onduidelijk. Koude vragen leveren volgens de inbrenger geen nieuw inzicht op. De waardering helpt hem te kiezen welke vragen hij wil beantwoorden en geeft de intervisiegenoten feedback op hun vraagstelling.

Waarom wordt het probleem opnieuw gedefinieerd tijdens de 10 Stappen Methode?

Door verhelderende vragen en verschillende perspectieven kan de casusinbrenger ontdekken dat de kern van zijn probleem anders ligt dan hij aanvankelijk dacht. Het herdefiniëren van de vraag helpt om zijn eigen rol en beïnvloedingsmogelijkheden duidelijker te zien. Vanuit dit inzicht kan hij een gerichtere aanpak kiezen.

Meer leren?
Wil je leren hoe je verschillende intervisiemethodieken effectief inzet en begeleidt vanuit de juiste rolinvulling als intervisiebegeleider? Dan kun je bij Blankestijn & Partners terecht in de opleiding:

Meer tools voor intervisiebegeleiders

Meld je aan voor onze nieuwsbrief en blijf op de hoogte van de nieuwste blogs, tips en e-learnings voor intervisors, coaches, trainers en teamcoaches.

Relevante artikelen

Meer artikelen

Gratis download

E-Book: Het Stermodel voor coaches, trainers en teamcoaches

Inzicht en werkvormen over de methodiek van het Stermodel

Download e-book
E-Book: Het Stermodel voor coaches, trainers en teamcoaches